Erdoğan NATO zirvesine hangi gündemi getirdi?

SİYASƏT 09.07.2024 2486
Yazar: Ruslan Beşirli, özel muhabir, Ankara
 
Bir haftadır yurtdışında temaslarda bulunan Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO zirvesine katılmak üzere bugün Washington'a uçtu.
İttifak liderleri, yaklaşan ABD başkanlık seçimlerinin neden olduğu küresel belirsizlik, erken parlamento seçimlerinin ardından Fransa'da yaşanan huzursuzluk, Gazze Şeridi'ndeki insani kriz ve Ukrayna ile Rusya arasındaki savaşın ortasında üç günlük bir zirve için yarın bir araya gelecek.
NATO'nun kuruluşunun 75. yıldönümünü de kutlayacak olan zirvenin ana konusunun Ukrayna meselesinin tartışılması olması bekleniyor.
Erdoğan için zirvenin ana konusu Rusya-Ukrayna savaşı ve çözümü olacak
Kiev'in asıl umudu Kuzey Atlantik bloğundan askeri yardımın yanı sıra ittifaka gelecekteki üyeliğinin onayını almaktır. Her ne kadar NATO liderliği bu olasılığı değerlendirse de bu adımın savaşın sonuna kadar imkansız olduğu değerlendiriliyor. Ayrıca NATO üyesi ülkelerin büyük çoğunluğu, ittifak birliklerinin Ukrayna'daki savaşa doğrudan katılımına karşı çıkıyor.
Türkiye, bloktaki diğer ülkelerden farklı olarak, Ukrayna'ya aktif destek verdiğini ifade etse de, Kiev ile Moskova arasındaki anlaşmazlığın barışçıl diyalog yoluyla çözülmesini savunuyor. Üstelik resmi Ankara, Rusya-Ukrayna müzakerelerinde arabuluculuğu üstlenmeye hazır. Türkiye Cumhurbaşkanı'nın bu öneriyi önümüzdeki zirvede onaylaması bekleniyor.
Zirvede Ukrayna'ya askeri destek sağlanması konusunda uzun vadeli taahhütlerde bulunulması beklense de NATO liderleri sonuç bildirgesinde Kiev'in ittifaka üyeliğinden başka alternatif olmadığını vurgulayacak.
Ankara uluslararası terörle mücadelede de etkili bir konuma sahiptir ve bu alanda esas itibarıyla lider konumdadır.
Bir diğer önemli tartışma konusu ise bir önceki zirvede onaylanan yeni NATO savunma planı olacak. Planın güneyinde yer alan Türkiye'nin, yeni savunma planında öngörülen kara kuvvetlerinin yarısından fazlasını sağlaması nedeniyle bu konuda önemli bir etkisi var.
Terörün NATO'nun savunma stratejisine entegre edilmesinde önemli rol oynayan Ankara, uluslararası terörle mücadelede de etkili bir konuma sahip olup, bu alanda esas itibarıyla öncülük yapmaktadır. Ancak Türkiye'nin bu konuda bazı NATO ülkeleriyle de bazı anlaşmazlıkları var. Mesela Ankara, terör örgütünün Suriye kanadı PKK/YPG ile savaşıyor, bazı ittifak ülkeleri ise bunu açıkça destekliyor. Bu durum Türkiye'de darbe girişiminde bulunan ve 260'ın üzerinde sivilin öldürüldüğü terör örgütü FETÖ için de geçerli.
Ancak güncellenen NATO eylem planı, terörle mücadelede Türkiye'nin ikili temaslardaki konumunu güçlendirme potansiyelini de içeriyor. Bunu uygulamak sadece zaman alacak.
Peki Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın gündeminde neler var?
Kiev'in asıl umudu Kuzey Atlantik bloğundan askeri yardımın yanı sıra ittifaka gelecekteki üyeliğinin onayını almaktır.
NATO zirvesi kapsamında Türk lider, çok çeşitli küresel ve bölgesel sorunları ayrı toplantılarda tartışmayı planlıyor.
Siyasi gözlemcilere göre Türkiye, NATO zirvesinde terör örgütü PKK/YPG ile mücadelenin yanı sıra Türkiye'ye daha önce uygulanan savunma yaptırımları konusunu da gündeme getirecek. Resmi Ankara bunların bir kısmının kaldırılmasını gerekli görüyor. Türkiye'nin gündeminde ayrıca NATO ve Avrupa Birliği ilişkileri, Gazze'deki durum ve Lübnan'da olası bir savaş da yer alıyor.
Erdoğan açısından zirvenin ana konusu Rusya-Ukrayna savaşı ve çözümü olacak. Ankara'nın önceliği, Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmanın ardından risklerin arttığı Karadeniz'in güvenliği.
Ancak gözlemcilere göre Erdoğan'ın ana konusu hâlâ Orta Doğu'daki olaylar.
Hakqin.az
XƏBƏR LENTİ
15.07.2024 2543

DİGƏR XƏBƏRLƏR

Loading
Top